Dertig dagen

Gelezen door: Nicole Janssens (30 boeken)

Citaat: "Dat iedereen zijn geheime gekte aan jou wil toevertrouwen, dat weet ik al langer, maar zo erg was het toch nooit? En dan die toestand van daarnet. Volgens mij zijn de mensen hier collectief krankzinnig geworden van verveling."

Alphonse, een levenslustige veertiger van Senegalese origine, heeft een onzeker muzikantenbestaan in Brussel geruild voor een succesvol klusjesbedrijf in de Westhoek. In tegenstelling tot Kat, zijn vrouw, vindt hij er helemaal zijn draai. Terwijl hij schildert, behangt of parket afschuurt, luistert hij met oprechte belangstelling naar de verhalen van zijn klanten. Burenruzies, pesterijen, trauma's uit de kindertijd, zelfmoordpogingen... het passeert allemaal de revue. De oude eenzame buurman met een voorliefde voor oorlogskerkhoven, het hyperintelligente zoontje van een spoedarts, de dolende schrijfster die geregeld zijn pad kruist, schenkt hij de aandacht waar ze zo naar snakken. De ongewenste Afghaanse vluchtelingen in de streek voorziet hij van levensmiddelen. Hij helpt waar hij kan, omdat hij het kan. Is Alphonse te goed voor deze wereld? Een mooie mens, een mooi boek.

 | Reacties (1)Delen |
1 reacties:
leesbeest op 20 november 2016:
Ik vond het een erg mooi boek. Al lijkt het me vreemd dat West-Vlamingen, zomaar een wildvreemde Afrikaanse klusjesman hun zorgen en problemen toevertrouwen. Het is mooi om lezen hoe Alphonse iedereen probeert te helpen maar zelf genoeg problemen heeft. Ik vond het aftellen van de hoofdstukken wel een mooie vondst. Het boek heeft zeker zijn prijzen verdient.

Gelezen door: Fons Mariën (147 boeken)

Alphonse, van Afrikaanse herkomst, is met zijn geliefde Kat verhuisd naar de Vlaamse Westhoek. Hij heeft nu een bedrijf als klusjesman, voorheen was hij muzikant in Brussel. Hij werkt en komt in contact met veel mensen die hem ook over persoonlijke zaken spreken. Alphonse luistert, geeft raad waar hij kan en helpt ook waar nodig. Ik weet niet goed wat van dit boek te vinden. Het boeide mij lang niet, maar begon geleidelijk aan toch meer te boeien. Het is ook vlot geschreven. Alles bij elkaar heb ik toch het gevoeld -zoals bij veel Vlaamse hedendaagse schrijvers- dat het (de problematiek) allemaal wat klein is, zonder veel ambitie ook al komen er enkele hedendaagse sociale toestanden (de illegale vluchtelingen nabij Calais) te sprake.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Theo Schippers (104 boeken)

Citaat: "Met trillende lippen en een hevig bloedende ringvingerstomp draait hij zich naar hem om. Alphonse rukt een tiental servetten uit de houder, die de man tegen de wonde drukt. ‘Waar is de vinger?’ vraagt hij. Tegelijk draaien ze zich om naar de bakplaat, en omdat ze hem daar niet zien, ervaart Alphonse het bijna als een opluchting – zij het een die kippevel niet uitsluit – om het lichaamsdeel onder zijn schoen gewaar te worden. Nog net kan hij zich ervan weerhouden zijn gewicht naar de voet te verplaatsen. Hij licht zijn been weer op alsof hij van een landmijn afstapt. "

Het gegeven
Alphonse en Kat zijn komen wonen in de Westhoek van Vlaanderen omdat Kats ouders verzorging nodig hebben. Zij verveelt zich in die uithoek, ze werkt thuis bovendien, maar Alphonse geniet van de mooie landschappen. Als klusjesman heeft hij ook veel sociale contacten. Mensen vertrouwen hem hun problemen toe en hij luistert, waar hij kan helpt hij ook. Hij vraagt zich af of hij misschien fundamenteel gelukkig is? Tegelijk stelt hij de vraag of ‘fundementeel gelukkig zijn’ wel iets is wat mogelijk is? En terwijl Alphonse zo door het leven gaat, heeft Kat het nogal moeilijk om hem daarin te volgen. Ook heeft zij soms scherper psychologisch inzicht dan hij.

Langzaam lezen
Annelies Verbeke vraagt om dit boek traag te lezen, maar men kan niet anders. Van bij de eerste zin vertraagt men als lezer, heeft men iets van: ‘als het dertig dagen duurt om dit uit te lezen, dan is het goed.’ De zinsconstructies zijn niet altijd vanzelfsprekend. Sommige zinnen las ik twee of drie keer, maar de beschrijvingen zijn vaak zo poëtisch, dat het taalgebruik dat soms wenkbrauwen doet fronsen, misschien de enige manier was om uit te drukken wat Verbeke wilde zeggen.

Alphonse
En dat je zinnen moet herlezen, vindt ze misschien ook prima. Of Alphonse fundamenteel gelukkig is, weet geen enkele lezer na dit boek waarschijnlijk (hijzelf wist het ook niet). Vast staat wel dat hij iemand is die op een verstandige manier door het leven gaat. Er is een ruimte waarin hij zichzelf verliest en waarin het gebeuren van het bestaan zich kan afspelen zoals het zich afspeelt. Hij kan mijmeren, interioriseren, in grote ruimte leven.

Oei, Alphonse toch...
Toch vond ik, voor iemand die vanuit zo'n intelligentie leeft, een aantal zaken niet kloppen aan het personage van Alphonse.
- Als hij vanuit zijn ‘gelukkig zijn’ zo zeker is dat mensen helpen waar hij kan iets is wat hij wil doen, waarom legt hij dan een verzameling aan van mensen die dat ook deden? Hij verheft die mensen tot zijn helden. Hierdoor verlaagt hij zich tot een schamel ventje dat 'goed wil doen', en ernaar streeft om het gedrag van grote voorbeelden te evenaren - een strebertje wordt hij hierdoor. Of gebruikt hij die anderen als rechtvaardiging voor wat hij doet? Sorry, maar als het écht is wat hij wil doen, dan heeft hij geen behoefte aan rechtvaardiging. Anders doet hij het 'om wat de mensen zeggen'.

- Waarom hecht hij belang aan het verhaal van Job om uit te leggen dat hoe hij leeft correct is? Alphonse is niet het personage dat zelf met Job komt aandraven, maar Verbeke laat hem later dat verhaal wel ‘geestelijk omarmen’. Waarom er weer de bijbel bij sleuren, en god en de hele reutemeteut? Wil men een personage beschrijven dat vanuit een grote ruimte leeft, dan beschrijft men iemand die helemaal zelf onderzoekt, en voor zo iemand is een bijbelverhaal totaal verwaarloosbaar.

- Het psychologisch inzicht van Alphonse is nogal contradictorisch gemaakt door Verbeke. Als het erop aankomt mensen te doorzien of te helpen, of als het om ergernissen met zijn vrouw gaat, slaat hij meestal de nagel op de kop. Maar als mensen hem een loer willen draaien, beseft hij het niet, zelfs als anderen hem verwittigen? Ik vind dit onwaarschijnlijk. Het personage heeft zoveel psychologisch doorzicht, maar heeft niet de ruimte om te zien dat hem een loer gedraaid wordt? Dit klopt niet. In ieder geval is volgens mij een personage dat zich meerdere keren in de luren laat leggen, ondanks verwittigingen van anderen, niet iemand die openstaat en verantwoord leeft.

- Waar het mij ook aan ontbrak: waarom heeft het Alphonse het nooit over zijn gelukkigheid, zelfs niet met Kat? 'Omdat hij het niet kan uitleggen' is wat goedkoop als antwoord. Als je een andere manier van leven hebt ontdekt - en daar zit sowieso een liefde in - dan deel je vanuit die liefde die manier van leven met anderen, want het kan hen uit hun problemen halen. Zelfs al vind je de woorden er niet voor, kan je niet anders dan het te proberen. Zelfs Verbeke, die zelf misschien niet goed weet waarover ze het heeft, probeert het, met dit boek. Waarom Alphonse dan niet? Om van dit boek geen essay te maken? Maar kleine woorden volstaan. En het verhaal van Job is echt te belachelijk om zoiets moois als het werkelijke bestaan te vervangen, het doet het integendeel teniet.

Over wie gaat dit boek?
Dat leidt tot het grootste probleem met dit boek: veel mensen interpreteren het als de beschrijving van iemand die ‘te goed is voor deze wereld’, gewoon omdat hij zich in de luren laat leggen. En dan kan ik begrijpen dat de hele mooie maar soms moeilijke zinnen van Verbeke, wat lastig zijn voor de lezer.

Terwijl het misschien moest gelezen worden als het verhaal van hoe iemand die leeft zonder in conflict te zijn met zichzelf, in de wereld staat. Want laten we niet vergeten: bijna elke zin, elke beschrijving of gedachte, bijna elke reactie van ieder personage in dit boek, is juist, is prachtig, is iets dat je wil meenemen naar een eigen onderzoek. Daarbij horen dan die mijmerende poëtische zinnen heel goed.

Of is Verbeke begonnen vanuit de ‘ruime’ Alphonse en is zij hem onderweg kwijtgeraakt, heeft de wereld om hem heen vat op hem gekregen, en hem zo herleid tot ‘een mens die goed doet’ in plaats van de intelligente mens te blijven, die buiten de maatschappij stond, maar leefde vanuit een andere, onuitputtelijke bron van liefde – wat iets anders is dan ‘goedheid’ zoals wij dat zien? Lezen we een boek waarin we zien hoe de maatschappij, die mentaal ziek is, steeds weer mensen in haar netten verstrikt, zelfs intelligent levende, onderzoekende mensen?
Ik weet het niet.


Niet gemakkelijk
Dat de plot niet helemaal klopt, hoeft niet te verwonderen. Ik meen mij te herinneren dat ik een interview gezien heb met Verbeke, waarin ze zei dat ze een boek wilde schrijven over iemand die echt gelukkig is, en dat zoiets echt moeilijk is. Want hoe doe je dat? Hoe houd je voor de lezer het verhaal interessant, als je personage gewoon gelukkig is? Heb je dan nog een verhaal? Makkelijk is anders voor een schrijver!

Conclusie
In ieder geval lijkt me dat ze zelf veel introspectie heeft gedaan, het bestaan en menselijke relaties op intelligente wijze heeft gezien, en veel van de natuur heeft genoten. Die dingen voel je in het boek. En dat brengt me tot mijn conclusie: het klikt tussen Annelies Verbeke en mij. Ik vond dit een heel prachtig boek. Niet altijd makkelijk om te lezen, niet helemaal consequent, maar veel intelligenter dan de meeste boeken. Je gaat ervan mijmeren, je leert veel over menselijke relaties, en je kan genieten van prachtige natuurbeschrijvingen.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: André Oyen (2966 boeken)

Citaat: "Volgens Kat beklemtoont zijn kleur dat hij buiten hun leven staat, en laten ze hem er daarom in. Zijn kleur is de soutane van de geestelijke, het beroepsgeheim van de psychiater."

De veertigjarige Alphonse Badji, een voormalige muzikant met Senegalese roots, verdient als klusjesman zijn brood in de Vlaamse Westhoek. Dat is de hoek tussen Frankrijk en België waar een groot gedeelte van WO I zijn sporen heeft nagelaten onder andere door de immense oorlogskerkhoven. Wat Alphonse zo aan deze streek bevalt is dat door er zo weinig gebeurt, krijgt wat er wel gebeurt een wonderlijk aura, het eist een scherpe aandacht op. Alphonse heeft een liefdesrelatie met vertaalster Kat die aan kanker heeft geleden maar genezen verklaard is en die hem kan helpen met afreageren van zijn frustraties door steeds seks met hem te bedrijven.

Annelies Verbeke heeft een mooi en sterk boek geschreven over de goedheid in de mens, die wordt gepersonifieerd in de persoon van Alphonse Badji, . Haar personage slaagt erin om naar zijn klanten bij wie hij klusjes doet te luisteren en hen raad te geven. Hij is van muzikant klusjesman geworden. Dat betreft de buitenkant van de mensen, maar omdat hij luistert gaat het ook over de binnenkant van de mensen. Hij wil hen gewoon helpen zonder een nieuwe leider of goeroe te worden. Hij wil gewoon mensen helpen. Alphonse wordt door zijn huidskleur echter ook gehaat. Bijna dagelijks wordt hij geconfronteerd door racisme. Van opmerkingen of een vuile blik in het voorbijgaan tot het afzeggen van karweitje bij een klant als die ontdekt dat ze een "neger" hebben ingehuurd. Al op de middelbare school heeft Alphonse te maken gehad met de haat van de blanken . Een keer reageerde hij zelf met geweld en dat is hem slecht bevallen. Sindsdien negeert hij het op zich afkomende negativisme van de mensen. Als hij toch boosheid, angst of twijfel voelt, raakt hij het kwijt door op zijn kora, het West-Afrikaanse snaarinstrument, te spelen of met Kat te praten, uit te gaan, of intiem te zijn.

Het verhaal van Alphonse speelt zich af in dertig dagen. In elk van de 30 hoofdstukken wordt een dag beschreven die Alphonse beleeft. Het boek begint met hoofdstuk 30 en telt terug naar 1, maar de handeling heeft wel een gewone chronologische volgorde. Dat gaat dus in feite over dag 1 tot en met 30 september.Het is een actueel verhaal dat zich afspeelt nadat Obama president van Amerika is geworden. Er zijn ook andere actuele tekstgegevens als Internet, smartphones ed. Maar nog duidelijker is de verwijzing naar de uitbraak van het ebolavirus in Afrika. Dat gebeurde vooral in 2014 toen het dagelijks nieuws op de televisie was. Met Dertig dagen brengt Verbeke een knap uitgewerkte ode aan het geluk. Zij weet een spanning op te bouwen die de lezer aan de pagina’s te kluisteren. En dan komt op dat eind een mokerslag die je niet had zien aankomen. Dertig dagen is een bijzondere ook actuele roman, met een bijzonder hoofdpersonage!

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Mia (45 boeken)

Citaat: "Terwijl hij soep eet, leest hij de krant. Dyslexie verplicht hem ertoe bij elk woord de letters, altijd trager dan hij wil, op hun plaats te dwingen. Het afmattende van de worsteling haalt het deze keer niet bij de mate waarin het artikel hem weet te interesseren. Een van de kopstukken van de grootste partij noemt zich fundamenteel gelukkig. Dat treft hem. Hij heeft nooit enige aansluiting bij de vrouw gevoeld, maar zichzelf in gedachten ook zo genoemd, nog niet lang geleden: fundamenteel gelukkig. Raakpunten, verbindingen die hij eerder niet zag; meer dan dat ze hem verwarren, vervullen ze hem van een zomerse hoop. (p.46)"

Dertig dagen lang volgen we Alphonse Badji en zijn vriendin Kat, ergens in de Westhoek. We tellen af, dus we gaan iets tegemoet...

Alphonse is een Senegalees, kora-speler, binnenhuisschilder en vooral een luisterend oor. Overal waar hij komt willen mensen hun verhaal kwijt. Overal waar hij komt, wordt op de een of andere manier zijn hulp ingeroepen. Is dat omdat hij zo duidelijk een buitenstaander is of heeft hij een gave? Buiten die soms al te bizarre levens (soms vermakelijk, soms schrijnend, soms absurd)is er ook nog het racisme, van nu en vroeger, dat zich tegen de West-Vlaamse luchten wellicht duidelijker aftekent dan in de Brusselse stadslucht. Alphonse tilt er niet te zwaar aan; hij denkt dat hij ermee heeft leren leven ('Ze willen met je vechten omdat ze niet weten hoe ze met je moeten dansen.'), maar dan geraakt hij toch meer en meer betrokken in de hulp aan een groepje vluchtelingen, verborgen in een loopgraaf...

Het boek is een 'dansante' uitwerking van een droefmakend thema.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Gelezen door: Dennis P. (757 boeken)

Citaat: "“Mensen vertellen me veel, mijn klanten. Niet te geloven wat je te weten komt als je blijft luisteren. Soms denk ik dat er een boek in zit. Maar ik ga het niet schrijven.”"

Alphonse is een muzikant die wat bijklust in de vele uren die hij over heeft. Op die manier komt hij ongewild in de intieme levens van anderen terecht; een plek die hij graag en goed inneemt.
Zijn Kat, pas genezen van kanker, draagt een geheim met zich mee, maar Alphonse laat het. Hij begrijpt het. Alphonse begrijpt het allemaal.
Maar ondertussen trekken de vogels naar warmere gebieden.

Een atypische roman met atypische personages en een structuur die rondom het hoofdpersonage draait, in plaats van het hoofdpersonage dat doorheen de structuur draalt. Boeiend concept? Zeker, maar het leidt niet af van de eigenlijke roman, die je mee op een glooiend landschap van liefde en vrijheid neemt. Terecht een veelgeprezen boek.

 | Reacties (0)Delen |
0 reacties:

Locatie: Westhoek